mtbenergy.plarrow right†Energiaarrow right†Rudy cynku i ołowiu w Polsce – Złoża, wydobycie i lokalizacja
Dobromir Węgiełek

Dobromir Węgiełek

|

14 czerwca 2024

Rudy cynku i ołowiu w Polsce – Złoża, wydobycie i lokalizacja

Rudy cynku i ołowiu w Polsce – Złoża, wydobycie i lokalizacja

Spis treści

Rudy cynku i ołowiu w Polsce są ważnym bogactwem naturalnym naszego kraju. Polska posiada znaczące złoża tych cennych surowców, których wydobycie ma długą historię i odgrywa istotną rolę w gospodarce. W tym artykule przyjrzymy się bliżej występowaniu, wydobyciu i lokalizacji rud cynku i ołowiu w Polsce.

Kluczowe wnioski:
  • Polska jest jednym z wiodących producentów rud cynku i ołowiu w Europie.
  • Główne złoża tych rud znajdują się na terenie Górnego Śląska i regionu świętokrzyskiego.
  • Wydobycie rud cynku i ołowiu jest ważną gałęzią przemysłu wydobywczego w Polsce.
  • Produkcja rud cynku i ołowiu ma znaczący wpływ na rozwój gospodarczy i zatrudnienie w regionach wydobywczych.
  • Istotne są również kwestie ochrony środowiska i zrównoważonego wydobycia tych surowców.

Rudy cynku i ołowiu w Polsce – główne złoża geologiczne

Polska jest krajem bogatym w złoża rud cynku i ołowiu. Te cenne surowce mineralne występują głównie na terenie Górnego Śląska i regionu świętokrzyskiego. Jednym z najważniejszych złóż jest obszar Śląsko-Krakowskiego Regionu Cynkowo-Ołowiowego, który obejmuje m.in. takie miejscowości jak Bytom, Tarnowskie Góry i Olkusz.

Największe złoża cynku w Polsce znajdują się w Bytomiu, gdzie występują bogate żyły blendowo-galenowe. Równie ważne są złoża w rejonie Olkusko-Siewierskim, gdzie wydobywa się cynk i ołów już od średniowiecza. Warto wspomnieć również o złożach w Trzebini i Strzelcach Bytomskich.

Kiedy mówimy o wydobyciu ołowiu, nie sposób pominąć regionu świętokrzyskiego, a zwłaszcza okolic Chęcin i Kielc. W tym rejonie występują bogate złoża galeny, czyli głównego minerału ołowiu. Inne istotne złoża ołowiu znajdują się na Dolnym Śląsku, w okolicach Złotego Stoku.

Warto podkreślić, że większość polskich złóż rud cynku i ołowiu to złoża kredowe, powstałe w wyniku procesów geologicznych w okresie późnej kredy. Bogate zasoby tych minerałów są efektem korzystnych warunków geologicznych, które panowały na naszych terenach miliony lat temu.

Górnictwo rud cynku i ołowiu w Polsce – historia i metody

Wydobycie rud cynku i ołowiu w Polsce ma bardzo długą tradycję. Już w średniowieczu w rejonie Olkusza i Siewierza działały liczne kopalnie ołowiu, a pozyskiwaniem złota i srebra zajmowano się na Dolnym Śląsku. Prawdziwy rozkwit górnictwa rud nieszlachetnych przypada jednak na XIX wiek i połowę XX wieku.

W tamtych czasach głównym sposobem wydobycia był system podziemnych korytarzy i szybów górniczych. Dziś na niektórych kopalniach wciąż wykorzystuje się ten tradycyjny model, choć coraz powszechniejsze stają się metody odkrywkowe, zwłaszcza w przypadku płytszych złóż.

Warto wiedzieć, że rudy cynku i ołowiu często występują razem w złożach. Z tego względu często jest prowadzone ich równoczesne wydobycie. Po wydobyciu następuje proces wzbogacania urobku i oddzielania obu surowców.

Współczesne górnictwo rud nieszlachetnych w Polsce to nowoczesne zakłady wydobywcze, które dbają o bezpieczeństwo pracowników oraz wdrażają metody przyjazne środowisku naturalnemu. Wyzwaniem pozostaje jednak eksploatacja coraz głębszych złóż, co wymaga zaawansowanych technologii górniczych.

  • W czasach świetności polskiego górnictwa ołowiu i cynku funkcjonowało ponad 20 kopalni.
  • Obecnie w Polsce działa tylko kilka większych zakładów wydobywczych, m.in. kopalnie w Bytomiu, Olkuszu czy Sieroszowicach.

Lokalizacja złóż rud cynku i ołowiu w Polsce

Jak już zostało wspomniane, największe złoża rud cynku i ołowiu w Polsce skupione są w dwóch głównych regionach: Górnym Śląsku oraz regionie świętokrzyskim. Przyjrzyjmy się bliżej ich lokalizacji.

Na Górnym Śląsku złoża te występują przede wszystkim w rejonach miast Bytom, Tarnowskie Góry, Ruda Śląska, Olkusz i Siewierz. Są to obszary z wielowiekową tradycją górniczą, a w niektórych miejscowościach, jak choćby w Bytomiu, wydobycie trwa nieprzerwanie od średniowiecza.

W województwie świętokrzyskim złoża cynku i ołowiu ciągną się pasem od Chęcin przez Kielce, Kowary, aż po Nową Słupię. Są to bogate złoża galeny oraz sfaletyru, wykorzystywane w górnictwie już od XVI wieku. Kluczowe miejscowości, gdzie jest prowadzona eksploatacja to Chęciny, Dąbrowa Górnicza oraz Trzuskawica.

Warto również wspomnieć o złożach na Dolnym Śląsku, m.in. w rejonie Złotego Stoku - tam występują cenne rudy ołowiu i miedzi. Ogólnie rzecz biorąc, zasoby cynku i ołowiu są skupione przede wszystkim w południowej części kraju.

Produkcja rud cynku i ołowiu w Polsce – statystyki

Zdjęcie Rudy cynku i ołowiu w Polsce – Złoża, wydobycie i lokalizacja

Polska należy do grona ważnych producentów rud cynku i ołowiu w Europie. Jednak nasza produkcja tych surowców zmalała znacznie w ostatnich dekadach, głównie z powodu wyczerpywania się złóż oraz zamykania nierentownych kopalń. Zobaczmy jak kształtowały się kluczowe dane statystyczne dotyczące wydobycia tych rud:

W latach 70-tych i 80-tych XX wieku Polska wydobywała ok. 200 tys. ton cynku rocznie, plasując się na 9. miejscu na świecie. Dziś nasza produkcja jest kilkukrotnie mniejsza. W 2021 roku wydobycie rud cynku wyniosło ok. 57 tys. ton, a Polsce zajęła 16. pozycję wśród światowych producentów.

Dla ołowiu statystyki także wskazują na wyraźny spadek produkcji z niegdyś blisko 100 tys. ton rocznie do zaledwie 14,8 tys. ton w 2021 r. Obecnie Polska znajduje się na 24. miejscu pod względem światowego wydobycia ołowiu.

Podsumowanie

Rudy cynku i ołowiu w Polsce stanowią strategiczne bogactwo naturalne. Złoża tych cennych surowców występują głównie na Górnym Śląsku i w regionie świętokrzyskim. Choć złoża cynku w Polsce wciąż zaliczają się do ważnych na skalę Europy, to ich wydobycie systematycznie spada w ostatnich dekadach.

Z kolei w przypadku wydobycia ołowiu, Polska straciła swoją dawną pozycję lidera na rzecz innych krajów. Jednak ze względu na wciąż duże zasoby, a także długą tradycję górniczą, eksploatacja tych rud będzie kontynuowana, choć na mniejszą skalę niż w przeszłości.

5 Podobnych Artykułów:

  1. Baterie sodowe – Nowoczesne technologie przyszłości i ich potencjał
  2. Stacje CNG – Infrastruktura i lokalizacje stacji w Polsce w 2024 roku
  3. Paliwo RDF – Produkcja i zastosowanie alternatywnych paliw energetycznych
  4. Zwiększenie mocy Energa – Procedury i wnioski o zwiększenie mocy
  5. Zakazy unijne – Jakie przepisy i regulacje wprowadza EU?

Zobacz więcej